Een openhartig gesprek met David van Weel (NAVO), Roel van Rijsewijk (Thales), Koos Wolters (KPMG) en Carlo Schreurs (FrieslandCampina) over hoe Cyber Defense goedkoper, effectiever en slimmer kan. Over systeemdenken, samenwerking en realistische innovatie.

📌 Belangrijkste inzichten in 1 minuut:

  • Cyberaanvallen zijn permanent: weerbaarheid is noodzaak

  • Systeemdenken en ketensamenwerking versterken defensie

  • AI helpt signalen filteren, maar vereist menselijke regie

  • Quantum vraagt nú actie richting post-quantum encryptie

  • MKB verdient betaalbare, effectieve bescherming

Van permanente dreiging naar permanente waakzaamheid

Cyberaanvallen zijn geen uitzonderlijke gebeurtenissen meer, maar dagelijkse realiteit. Volgens David van Weel (NAVO) bevinden we ons in een “permanent contested environment”, waarin zowel statelijke als criminele actoren continu actief zijn. Deze context vraagt om een fundamentele omslag in denken: weerbaarheid moet structureel onderdeel zijn van de strategie, net als het accepteren dat incidenten onvermijdelijk zijn. Cruciaal is hoe snel en effectief organisaties kunnen reageren en herstellen.

Samenwerken in ketens en sectoren is de sleutel

Weerbaarheid begint bij samenwerking – publiek én privaat, en juist ook tussen ketenpartners. Carlo Schreurs (FrieslandCampina) en Roel van Rijsewijk (Thales) wijzen op de afhankelijkheden in toeleveringsketens, waar een zwakke schakel directe impact heeft op de hele operatie. Sectorale ISAC’s bieden hiervoor een waardevol platform, maar de uitwisseling van dreigingsinformatie blijft nog te beperkt. Koos Wolters (KPMG) wijst op natuurlijke barrières: van geheimhouding en concurrentie tot wetgeving. Toch groeit het besef dat collectieve veiligheid vraagt om collectieve actie.

Technologie als versneller – mits slim toegepast

AI speelt een toenemende rol in het versterken van cyberweerbaarheid. Zeker bij het analyseren van grote hoeveelheden signalen en het detecteren van afwijkingen kan AI effectiever zijn dan menselijke analyses. Maar de technologie is geen wondermiddel: menselijke controle blijft noodzakelijk, vooral om context te duiden. Deelnemers zien ook potentie in self-healing software en generatieve AI voor gebruiksvriendelijkere securityoplossingen. Juist voor het mkb, dat vaak beperkte middelen heeft, biedt dit kansen om drempels te verlagen.

Dreiging en kans: de impact van quantum computing

Quantum computing vormt op termijn een bedreiging voor de huidige encryptiestandaarden. Volgens NAVO en Thales wordt nu al data onderschept die straks met quantumtechnologie ontcijferd kan worden. Daarom is het essentieel om nu over te stappen op post-quantum encryptie. Tegelijk biedt quantum ook kansen voor veiligere communicatie – mits Europa en Nederland investeren in een eigen, robuuste industrie en strategische autonomie.

De rol van overheid en industrie in versnelling

De overheid moet richting geven aan deze transitie. Niet alleen via wetgeving zoals NIS2, maar ook door het wegnemen van juridische belemmeringen, stimuleren van innovatie en het ondersteunen van mkb. Tegelijk moeten grote bedrijven, zoals ASML of FrieslandCampina, hun verantwoordelijkheid nemen voor de keten. Een gezonde cybersecurity-industrie – met kennis, verdienmodel en Europees eigenaarschap – is daarmee geen luxe, maar een strategisch belang.